Op naar geïntegreerde onderwijsvoorzieningen…

In het kader van de beleidsregel ‘samenwerking regulier en speciaal onderwijs’ van het Ministerie van OCW wordt er sinds 2018 onderzoek gedaan naar experimenten die deel uitmaken van deze beleidsregel. Voor dit onderzoek worden de experimenten gevolgd, en op een drietal momenten interviews afgenomen met verschillende actoren: bestuur, directie en gedragsdeskundigen/intern-begeleiders/zorgcoördinatoren.

In een nieuw rapport van de Rijksuniversiteit Groningen en RENN4 worden de ontwikkeling beschreven van scholen die rond 2021 zijn gestart: hoe inclusief zijn beleid, cultuur en praktijk?

1. Welke ontwikkelingen doen zich voor binnen deze drie dimensies?
2. Welke bevorderende en/of belemmerende factoren beïnvloeden het integratieproces
   binnen deze dimensies?

Conclusies:

Inclusieve praktijk
👉 Er is een toename zichtbaar in groepsdoorbrekend werken in het primair onderwijs en in het aantal symbiose-trajecten binnen het voortgezet onderwijs.
👉 In de begeleiding van leerlingen wordt in het primair onderwijs overwegend gezamenlijk opgetrokken. In het voortgezet onderwijs is er meer structuur gekomen in de begeleiding voor leerlingen in een symbiose-traject.
👉 Zowel het onderwijs- als ondersteuningsaanbod wordt op steeds meer locaties op elkaar afgestemd, met meer aandacht voor gedeelde structuur, flexibiliteit en een vraaggericht ondersteuningsaanbod.

Inclusief beleid
👉 Alle locaties hebben inmiddels een duidelijke visie; op de helft is deze verder aangescherpt, en op een derde is er specifieke aandacht voor terugplaatsing vanuit het gespecialiseerd onderwijs.
👉Afspraken over toekomstige bekostiging van ondersteuning ontbreken grotendeels; een derde van de locaties maakt zich zorgen over financiële haalbaarheid binnen het huidige systeem.
👉De betrokkenheid van het samenwerkingsverband wisselt aanzienlijk tussen de experimenten. Twee derde van de locaties deelt al huisvesting, en enkele anderen hebben nieuwbouw gerealiseerd.

Inclusieve cultuur
👉 In het primair onderwijs is de schoolcultuur meer gezamenlijk geworden, terwijl in het voortgezet onderwijs de cultuurverschillen blijven.
👉 Professionals voelen zich vaker welkom bij de partnerschool, wat bijdraagt aan betere samenwerking en kennisdeling, met een belangrijke voorbeeldrol voor de directie.
👉 De attitude ten opzichte van werken met een diverse groep is overwegend positief en verder verbeterd.

Aanbevelingen

▪️ Zorg voor de ontwikkeling en borging van de visie
▪️ Stimuleer de professionalisering van leiderschap
▪️ Versterk de gezamenlijke schoolcultuur
▪️ Maak de onderlinge expertisedeling expliciet
▪️ Ontwikkel goed onderbouwd beleid voor terugplaatsing
▪️ Voeg de aanmeld- en toelaatbaarheidsprocedures samen

Lees hier het gehele tussenrapport